THE LIFE AND DEATH OF SOPHIE STARK – ANNA NORTH

The Life and Death of Sophie Stark gaat (verrassing) over het leven en de dood van Sophie Stark. Sophie is een jonge regisseur in New York en haar verhaal wordt verteld door mensen die met haar samen hebben gewerkt aan een film. Deze film is telkens de leidraad van het verhaal. De meesten kennen haar goed, sommigen wat minder. Uit deze verhalen blijkt vooral het effect dat Sophie op anderen heeft.
Iedereen die over Sophie verteld is gefascineerd door haar vanaf het eerste moment dat ze haar zagen. Maar dit blijkt ook een keerzijde te hebben, want bijna iedereen eindigt met een gebroken hart. Sophie leeft in haar eigen wereld en heeft weinig empathie voor anderen. Ze toont veel interesse in mensen en hun ervaringen, maar haar vragen over hun leven en gevoelens lijken eerder uit een antropologische dan een emotionele interesse te zijn ontstaan. Ze gaat volledig haar eigen weg en houdt daarin geen rekening met anderen. Lijkt het. Want hoe meer verhalen je leest, hoe complexer Sophie in elkaar blijkt te zitten.

Wat ik zelf een van de interessantste aspecten in het boek vind is het effect dat Sophie op deze mensen heeft. Het boek is in semi chronologische volgorde geschreven, en in het begin vheeft iedereen bijna alles voor haar over. Ze zijn volledig door haar betoverd. Ondanks dat ze geen rekening met hen houdt en ze genadeloos over hun grenzen duwt om dat ene perfecte shot voor de film te krijgen, zijn ze geïntrigeerd en willen ze zo dicht mogelijk bij haar zijn.
Het keerpunt hierin komt heel geleidelijk in het verhaal van George (een producer die met haar wil samenwerken aan een film.) Hierin komt vind ik voor het eerst duidelijk haar eigen menselijkheid naar boven. In eerdere verhalen schemerde dit al wel door, maar werd het ook weer snel onderuit gehaald door een Sophie-typische handeling. Maar bij George wordt voor het eerst duidelijk dat ze heel goed weet wat voor effect ze op mensen heeft en dat ze hier vaak gebruik van maakt. Op dit moment worstelt ze daar echter ook mee omdat ze zo ook veel mensen van zich afduwt.

“I thought making movies would make me more like other people,” said Sophie. “But sometimes I think it just makes me even more like me.”

Hieruit zou je kunnen opmaken dat ze dus net zo zou willen zijn als anderen, maar dit gewoon niet lukt. Vanaf dit verhaal nemen de vertellers meer afstand van haar. Haar filmrecensies worden een stuk kritischer en haar omgeving heeft minder geduld voor wie zij is. Zodra Sophie met zichzelf blijkt te worstelen is ze blijkbaar een stuk minder interessant voor haar omgeving.
Terwijl ik als lezer haar hier juist interessanter begon te vinden. Niet omdat ze ineens een menselijke kant bleek te hebben, maar omdat ze veel complexer bleek te zijn dan ik in eerste instantie dacht en haar personage hierdoor veel meer diepgang kreeg. Sophie blijkt namelijk mensen feilloos te kunnen lezen en weet zo precies hoe ze hen moet bespelen. En hoe moeilijk moet het zijn als je mensen zo goed door hebt en je in theorie precies weet wat er van je verwacht wordt, maar je gewoon niet in die wereld past.

Wat ik verder erg interessant vond aan het boek is dat je de verhalen alleen maar vanuit anderen leest, Sophie komt zelf niet aan het woord. Hoe het dus echt zit weet je helemaal niet. Want hoe betrouwbaar zijn deze verhalen nou eigenlijk? Ze zijn verteld door mensen die tegen haar opkeken en die ze om haar vingers had gewikkeld. En door mensen die uiteindelijk teleurgesteld achter gelaten werden. Zou je het menselijke wat je uiteindelijk van haar te zien krijgt dan niet ook een vorm van antropomorfisme kunnen noemen? Is het toekennen van menselijke emoties dan niet gewoon een manier waarop anderen haar gedrag verklaren binnen een emotioneel spectrum dat ze zelf herkennen, omdat accepteren dat iemand dondersgoed weet wat de ongeschreven gedragscodes zijn maar deze totaal negeert voor haar eigen gewin te pijnlijk is? Want Sophie is helemaal niet aardig, maar misschien is dat idee wat dragelijker als je denkt dat ze dat zelf ook heel vervelend vind.

The Life and Death of Sophie Stark is het debuut van de Amerikaanse auteur Anna North. En North heeft een erg fijne schrijfstijl. Ze weet het verhaal goed op te bouwen en het personage van Sophie op de juiste manier uit te breiden. Ondanks dat ik zelf geen enkele aantrekkingskracht voel tot narcisten werd ik meegezogen in de belevingswereld van de vertellers. Het spel tussen de protagonisten is fascinerend om te lezen. Je wil dat ze Sophie een klap in het gezicht geven, maar je wil ook dat Sophie eindelijk haar plekje zal vinden in de wereld die zo anders is dan zijzelf.
Ondanks dat geef ik geen vijf sterren, maar vier. Want ik vond het boek toch net wat te lang duren en ik werd uiteindelijk ook wel een beetje moe van Sophie en haar fratsen. Was het één verhaal korter geweest, dan was dit niet gebeurd denk ik.
Maar al met al een absolute aanrader. Hij is echter nog niet in het Nederlands verschenen dus je zal hem in het Engels moeten lezen.

Vormgeving
Okay,er moet mij even eerst iets anders van het hart voordat ik verder kan met het bespreken van dit specifieke boek. Ik ben namelijk ontzettend allergisch voor van die grote stickers op een boekcover waar een of andere onzinnige quote op staat als “We hebben haar een keer op tv gezien.” Ik heb hier afgelopen weekend zelfs tijdens een etentje met vrienden een heel gepassioneerd betoog over gehouden onder de invloed van een aantal glazen wijn. Het verpest namelijk je hele boekomslag. Als je geluk hebt zit het er op geplakt met een lijm die makkelijk te verwijderen is en haal je het er zo af en dan is er niks aan de hand. Even slikken, sticker eraf pulken en weer doorgaan. Als je pech hebt laat het een plakkerige plek achter, als je nog meer pech hebt is die plek wit omdat de helft van de sticker blijft zitten. Als je echt pech hebt krijg je de sticker er helemaal niet van af en moet je hier de rest van je leven tegenaan blijven kijken. De rest. Van. Je. Leven.
Maar in dit geval is het nog erger, ze hebben het namelijk gewoon meegedrukt. Niks geen sticker, nee, gewoon een grote lelijke felgekleurde bol op je boek als onderdeel van het ontwerp. Ik had het boek serieus bijna teruggestuurd, maar ik heb gelukkig genoeg zelfkennis om te weten dat ik me enigszins aan het aanstellen was. Maar goed, ik krijg dus wel de kriebels elke keer als ik dit boek zie.
Verder snap ik ook niet waarom er altijd quotes uit recensies op de voorkant moeten. Zet ze lekker op de achterkant en laat die voorkant gewoon met rust.
Okay, voor zover mijn haat voor stickers en andere onzin op boekomslagen.

Als ik naar de rest van het boekontwerp kijk vind ik het erg moeilijk om er iets over te zeggen. Het punt bij dit boek is denk ik een beetje dat er een origineel ontwerp was van de Amerikaanse uitgeverij en dit is aangepast door de Britse uitgeverij om wat voor reden dan ook, en dat is de versie die ik heb. Ik denk dat hier één hele grote fout is gemaakt (los van die meegedrukte sticker dan) en dat is de kleurkeuze van de rug en de achterflap. De voorkant is namelijk best rustig met neutrale kleuren. Je ziet een close up van een vrouw/meisje en daaroverheen groot een typografievorm die op dit moment ontzettend populair is. De rug en de achterflap zijn een veel te groot contrast met de rust van de voorkant. Even los van of je het een mooie kleur vind of niet, het match gewoon voor geen meter. (wat de kleur overigens alleen nog maar lelijker maakt.) Het ontwerp is op deze manier totaal geen geheel. En hier stoor ik mij aan. Ik denk dat het in eerste instantie een prima ontwerp was, maar er is teveel mee geklooid (misschien om het meer te laten opvallen?) en hierdoor is het eigenlijk best een slecht geheel geworden.

De leesbaarheid van het boek zelf is overigens niks op aan te merken. Als een typograaf z’n werk goed doet valt het niet op. En dat is hier het geval.

De originele vormgeving van de cover. Veel beter.
Recommended Posts

Leave a Comment

AlphaOmega Captcha Classica  –  Enter Security Code